Now Voyager (1942)

Στα σκοτεινά μονοπάτια του μυαλού, προχωρούν οι καταπιεσμένες επιθυμίες και χτίζουν τοίχους από απωθημένα. Δρόμοι που άλλοι επέλεξαν για μας και συναισθήματα μιας ξένης καρδιάς στην θέση της δικής μας. Ταυτότητες χαμένες ανθρώπων ανολοκλήρωτων, που έζησαν με καθοδήγηση, απόλαυσαν με εντολή και τρελάθηκαν με διαταγές.

Ξεφύλλισμα στο ημερολόγιο μιας βασανισμένης ψυχής, μιας γυναίκας που ζει με δανεικά όνειρα, και κλείνεται σιωπηλά στο καλούπι που η αυταρχικότητα της επιβάλει. Ταξίδι σε μια φουρτουνιασμένη θάλασσα από πειράγματα και απρεπή σχόλια, ανικανοποίητες ανάγκες και κενά ανασφάλειας να καλύπτουν τον εσωτερικό χώρο.

Στο ταξίδι της προς την ελευθερία, θα πετάξει με δανεικά φτερά, και θα ανακατέψει τις αισθήσεις της για να δει με την καρδιά της και να γευτεί με την ψυχή της όση αγάπη χωρά στον ουρανό που η ίδια έπλασε. Θα αγγίξει την ευτυχία με ξένα χέρια θα ακούσει το φεγγάρι να της τραγουδά για μια ζωή ονειρική όσο εκείνη θα γυρίζει τα αστέρια. Κι έτσι όπως θα ταξιδεύει ελεύθερη, θα κολυμπά στην φαντασία της για να γίνει μια σύζυγος χωρίς δικό της άντρα, μια μητέρα χωρίς δικό της παιδί, το χρώμα στα φτερά μιας πεταλούδας, η συνοδευτική ανάσα σε μια νέα ζωή.

Ανάμεσα στα αεράτα φορέματα της ξανθιάς που μένει στον πάνω όροφο, στα γάντια μιας καυτής κοκκινομάλλας, στον υπέρτατο έρωτα που ανθίζει μόνο στο Παρίσι, και στην αγάπη μιας τυφλής κοπέλας για τον πιο πλούσιο φτωχό του κόσμου, ένας άντρας ανάβει δυο τσιγάρα και προσφέρει το ένα στην συνοδό του. Μια βασανισμένη γυναίκα παραδίδει μαθήματα για το πώς προσφέρεις με το να δέχεσαι. Μια ακόμα διαφορετική αγάπη έρχεται από το ’42, για να στοιχειώσει την κλασικότητα του ασπρόμαυρου ανεκπλήρωτου έρωτα. Ένας κόσμος που χωράει την σεξουαλικότητα της Marilyn και την κίνηση της Gilda στην πιο αντισυμβατικά όμορφη γυναίκα, και κρύβει τους έρωτες του Rick και του Charlie σε δυο καρδίες που συγχρονίστηκαν για να χτυπούν μαζί χωριστά.

Ο Laszlo συναντά την έμπνευση του στην γυναίκα που φώτισε όλα τα αστέρια και σκέπασε το φεγγάρι, κι η Judith προλαβαίνει να δει τα όνειρα της πριν συναντήσει τον θάνατο.

The Petrified Forest (1936)

Ο ζωγράφος που αναζητά τις πινελιές του στις σκοτεινές παλέτες ενός πέτρινου δάσους.
Ο φωτογράφος που κλείνει τους φακούς του στους πιο μικρούς κόκκους σκόνης στην απέραντη έρημο.
Ο ποιητής που συνθέτει τους στίχους του στους ήχους του αέρα.
Ο καλλιτέχνης που συναντά την φθαρτή πλευρά του κάτω από έναν σκοτεινό ουρανό γεμάτο ξέθωρα αστέρια.

Άνθρωποι έρμαια του αέρα, της αγάπης, της απελπισίας, της φύσης, παγιδευμένοι στην μέση του πουθενά, στην απέραντη περιπλάνηση σε ένα πυκνό δάσος από άπιαστα όνειρα. Ζωές καταδικασμένες να περνούν στην επανάληψη του καθημερινού, να γεννιούνται στην ακινησία και στην ίδια ακινησία να πεθαίνουν, να μετατρέπονται σε διαφορετικές όψεις της ίδιας παγίδας.

Το νερό που θρέφει τις μηχανές μας, κι ο αέρας που αναστατώνει το μυαλό μας. Η γη που μας εγκλωβίζει κι οι σπίθες που αφαιρούν και δίνουν ζωή. Μια παρτίδα σκάκι με πολύχρωμα ανάπηρα πιόνια, ένα παιχνίδι επιβίωσης στην έρημο της μοναξιάς, μια αναζήτηση για λόγο ύπαρξης, και μια αλυσιδωτή κάθαρση που περνά μέσα από το θάνατο της αγάπης για να νικήσει στη ζωή, και να ελευθερώσει τα καρβουνιασμένα όνειρα από την έρημο του απολιθωμένου δάσους.

Όλα τα σπασμένα κομμάτια θα μπουν στην θέση τους και όλα τα συναισθήματα θα διεκδικήσουν το μέρος τους στις ονειροπόλες καρδιές, σε ένα θεατρικό σκηνικό που ξεπερνά τα όρια του χώρου και κάνει τις απέραντες παγίδες να παρουσιάζονται για πρώτη φορά σαν μονοπάτια που οδηγούν στο πεπρωμένο, και καθαρίζουν τους συννεφιασμένους ουρανούς, σαν αλυσίδες φτιαγμένες από λουλούδια, σαν καταρράκτες από δάκρυα χαράς, σαν τρομακτικά όνειρα πασπαλισμένα με ζάχαρη…

Η τραγική ειρωνεία του πάντα περαστικού Leslie Howard που σημάδευσε ζωές μέσα και έξω από τις μεγάλες οθόνες, η μύηση του Bogey στον κινηματογράφο στην μεγάλη του αρχή για μια καριέρα γεμάτη από διαμάντια, και η θαρραλέα εμφάνιση της βασίλισσας της μεγάλης οθόνης Bette Davis που επιδεικνύει με τον πιο σαγηνευτικό τρόπο, πως με το παίξιμο μόνο των βλέφαρών της μπορεί να παγιδεύσει αιώνια όποιον θέλει μέσα στα μάτια της.

Dark Victory (1939)

Η καριέρα της Bette Davis είναι ένα σύνολο από εξαιρετικές στιγμές, συγκεντρωμένες για να χτίσουν έναν θρύλο. Δύσκολα ξεχωρίζει κανείς αγαπημένες στιγμές, από την ζωή και την καριέρα αυτής της μεγάλης ηθοποιού. Κι όμως το Dark Victory, είναι από εκείνες τις στιγμές, τις πιο λαμπρές, που ξεχωρίζουν από μονές τους. Μια ταινία στην οποία η Bette αποτελεί εγχειρίδιο καλής ηθοποιού, ενσαρκώνοντας την γυναίκα στην ουσία της ύπαρξης της, με όλες τις διακυμάνσεις, ψυχολογικές και συναισθηματικές. Ο ρόλος της τόσο προκλητικός και απαιτητικός, κι όμως σε κάθε σκηνή, σε κάθε αντίδραση της, αγκαλιάζει την διαφορετικότητα της στιγμής, και εκφράζει ένα καινούργιο συναίσθημα, κάνοντας μας να αγκαλιάσουμε τον ρολό της από κάθε πιθανή πλευρά.

Αν τα συναισθήματα μπορούσαν να γεμίσουν ένα ουράνιο τόξο, η Bette σ’ αυτόν τον ρόλο της σκορπίζει χρώματα απλόχερα στα ασπρόμαυρα καρέ τις ταινίας γεμίζοντας τα με κάθε συνδυασμό. Και σαν να μην έφτανε αυτό, εξερευνά μονοπάτια, άγνωστα για την εποχή. Είναι γεγονός ότι η εκπληκτική μεταφορά του συγκεκριμένου θεατρικού έργου σε ταινία οφείλεται στην πίεση που άσκησε η ιδία στα στούντιο, και φυσικά δεν βγήκε χαμένη. Ο ρόλος που την άγγιξε τόσο πολύ, ήταν κι ένας από τους καλύτερους ρόλους της καριέρας της, και ένας από τους πολλούς, που με την αξιοπρέπεια που τον υποδύθηκε μοιάζει σαν να είχε γραφτεί αποκλειστικά για την ίδια.

Κι αν έχω επικεντρωθεί στην ερμηνεία της δεν είναι επειδή από την ταινία αξίζει μόνο αυτό. Αν και σίγουρα είναι το πρώτο που κτυπάει τον θεατή, η ιστορία της προσθέτει επίσης το συναισθηματικό υπόβαθρο, και δίνει ένα όμορφο πάτημα στην εξέλιξη της ταινίας. Οι δεύτεροι ρόλοι είναι επίσης εκπληκτικοί, με ένα καστ αστέρων που περιλαμβάνει τον Humphrey Bogart σε έναν από τους αγαπημένους μου δευτέρους ρόλους, τον George Brent και την νέα στο χώρο τότε Geraldine Fitzgerald, καθώς και τον αργότερα πρόεδρο των ΗΠΑ Ronald Reagan.

Ενδιαφέρον αποτελεί το γεγονός ότι ο τίτλος της ταινίας είναι κατά σύμπτωση συμβολικός, για το έτος που κυκλοφόρησε. Παρόλο που το 1939 κυριάρχησαν οι υπερπαραγωγές των μεγάλων στούντιο, και όλος ο κόσμος μιλούσε για τον Μάγο του οζ, και το Όσα παίρνει ο άνεμος, το Dark Victory ήταν η μοναδική ταινία β’ διαλογής όπως την είχαν χαρακτηρίσει τότε, που αποδείχτηκε ένα μικρό διαμάντι που με το φως του βγήκε από την σκιά που έριχναν στον χώρο οι υπερπαραγωγές την χρόνια εκείνη και έγινε με την σειρά του κλασικό αφήνοντας εποχή με το δικό του ξεχωριστό τρόπο.

Αν θέλετε να δείτε πως μια ηθοποιός μπορεί να κλείσει ολόκληρη την συναισθηματική κλίμακα σε έναν ρολό, και να χτισθεί πάνω σ’ αυτήν μια ταινία που δεν αφήνει ασυγκίνητο κανέναν, τότε το Dark Victory είναι η ταινία που ψάχνετε.